wel­kom

Als rijkscultuurfonds voor vormgeving, architectuur en digitale cultuur financiert het Stimuleringsfonds Creatieve Industrie goed ontwerp voor opgaven van de toekomst.


We zijn gericht op het verrijken en versterken van de creatieve sector en streven ernaar het unieke talent van ontwerpers en makers te verbinden aan sectoren binnen én buiten het culturele domein.

Via 12 subsidieregelingen en 16 open oproepen ondersteunden we in 2025 bijna 700 projecten van individuele makers en culturele instellingen.


De projecten lopen uiteen van vrij ontwerp tot toegepast design en van onderzoek en experiment tot publieke presentaties.

ver­halen

De kracht van ontwerp tonen we in 5 verhalen. Van kleinschalige praktijken tot grote instellingen, van ambachten tot digitale ontwikkeling en van ontwerpend onderzoek tot internationale samenwerkingen. Stuk voor stuk dragen de projecten bij aan het versterken van het Nederlandse ontwerpveld.

Met het onderzoeksproject Kaarkhaney slaan ontwerpers Tanay Kandpal en Niels Nijman samen met onderzoeker Jade Nijman en de Indiase ontwerpstudio Casegoods een brug tussen Europa en India. Ze ontwikkelen een gelijkwaardig ontwerpproces waarbij ontwerpers samenwerken en kennis uitwisselen met de traditionele ambachtsbeoefenaars in Mumbai. Samen experimenteren ze met materialen en technieken.

Kaarkhaney

speel af >
bekijk alle verhalen

cijf­ers

Op basis van het beleidsplan 2025–2028 werkten we in 2025 met vernieuwde subsidieregelingen en procedures. Er werden grote nieuwe samenwerkingen gestart en we stelden in elke provincie en in het Caribisch deel van het Koninkrijk een scout aan. Ook kreeg het fonds een andere interne structuur. In totaal kenden we € 28,7 miljoen subsidie toe.

resultaat In 2025 is € 28,7 miljoen subsidie toegekend. Dit is inclusief de meerjarige subsidies toegerekend aan elk boekjaar waarin de programma’s van de culturele instellingen worden uitgevoerd. We zagen dat het gemiddelde aanvraagbedrag per project bij de Regelingen Vormgeving, Digitale cultuur en Architectuur steeg.

resultaat

speel af >
bekijk alle cijfers

the­ma’s

Met onze regelingen en open oproepen willen we het proces van experimenteren, onderzoeken en maken stimuleren en nieuwe samenwerkingsvormen bevorderen. Door expliciet in te zetten op talentontwikkeling, internationalisering en het verbinden van ontwerpkracht aan andere sectoren, versterken we de positie van individuele makers en culturele instellingen en verstevigen we de creatieve sector.

talentontwikkeling

lees meer

Talentontwikkeling is één van de constante pijlers in het beleid van het Stimuleringsfonds. Via verschillende regelingen en open oproepen ondersteunen we zowel opkomende als gevestigde ontwerpers en makers in hun artistieke en professionele ontwikkeling. We hebben daarbij extra aandacht voor veelbelovende makers in moeilijker te bereiken doelgroepen voor wie toegang tot de sector minder vanzelfsprekend is.

Platform Talent
Via de Regeling Talentontwikkeling kregen in 2025 55 opkomende makers een ontwikkelbeurs. Een jaar lang kregen zij de vrije ruimte om zich te richten op de artistieke en professionele groei van hun ontwerppraktijk. In de tentoonstelling Stimuleringsfonds presents talent, bij MU Hybrid Art House tijdens Dutch Design Week, lieten de makers zien wat het ontwikkeljaar hen bracht. Via een installatie met een verzameling designobjecten en videoportretten presenteerden ze hun werk en zichzelf aan het publiek.

Bram Versteeg

Op Platform Talent vertellen de opkomende makers over hun professionele praktijk. Zoals ontwerper Noukhey Forster, die met zijn modelabel OHIM nieuwe perspectieven in de mode-industrie wil brengen.

‘Fashionprofessionals met een Afro-achtergrond zijn er altijd geweest, maar ze worden nog steeds te weinig gehoord en gezien.’ – Noukhey Forster

Professionalisering en praktijkontwikkeling
Al 14 keer werd er bij het Stimuleringsfonds een open oproep uitgezet voor de professionalisering van ontwerppraktijken. Dit jaar in een iets andere vorm: de Open Oproep Professionalisering en praktijkontwikkeling die ook open stond voor collectieven en de meer specifieke, eenmalige Open Oproep Gamesector professionalisering en praktijkontwikkeling. Beide oproepen bieden ontwerpers en makers de mogelijkheid een sterke strategie te ontwikkelen voor een toekomstbestendige ontwerppraktijk.

Ontwerpstudio The New Raw onderzoekt hoe circulair ontwerp kan bijdragen aan een nieuwe esthetiek voor producten van gerecycled plastic. De studio ziet de noodzaak voor een heldere organisatiestructuur, een scherp verhaal en een breder professioneel netwerk en wil zich met advies van Frisky Agency en Don't Waste I strategisch positioneren als duurzame ontwerppraktijk. Bekijk meer →
Architect Estelle Barriol (Studio ACTE), gelooft in regeneratieve en positieve architectuur waarbij collectiviteit centraal staat. Met Reuse in Theory and Practice wil het bureau zich, in samenwerking met Andreas Ruby, Nick Axel en Chantal Verhoeven, ontwikkelen als specialist én adviseur op het gebied van hergebruik en biologische oplossingen. Bekijk meer →
Via het onderzoekstraject Acts of Play wil multimedia artist Guillaume Roux de conceptuele reflectie en technologische ontwikkelingen in zijn praktijk versterken door een combinatie van artistiek onderzoek, begeleid mentorschap en professionele ontwikkeling. De vraag die hij daarbij onderzoekt: kan samen spelen nieuwe vormen van collectieve ervaringen opleveren? Bekijk meer →
Game designer Dylan Nagel observeerde dat sinds de coronapandemie de vraag naar freelancers in de internationale game-industrie is veranderd. Onder begeleiding van vier coaches neemt Nagel zijn diensten onder de loep en stelt hij onder de naam Wonder Realms een businesscase op voor development en publishing-activiteiten in eigen beheer. Bekijk meer →

Platforms voor ontwerpend leren
Via de Open Oproep Platforms voor ontwerpend leren geven we sinds 2022 een impuls aan initiatieven die kinderen en jongeren wegwijs maken in de Nederlandse maak- en ontwerpcultuur. Sinds 2024 trekken we hiervoor gezamenlijk op met het Fonds voor Cultuurparticipatie. In totaal werden tot nu toe 50 initiatieven via deze oproep ondersteund. Met deze initiatieven wordt ingespeeld op de groeiende interesse onder jongeren voor het ontwikkelen van technische, artistieke, praktische en andere professionele ontwerpvaardigheden. Zoals het programma Fashion Makes Sense, onderdeel van FASHIONCLASH, waar jongeren van 8 tot 30 jaar worden uitgenodigd als volwaardige deelnemers in creatieve processen.

‘Eigenaarschap wordt gestimuleerd doordat jongeren vanaf het begin worden betrokken bij concept, ontwerp en presentatie van het werk.’ – Branko Popović, artistiek directeur FASHIONCLASH
Jonathan Widdershoven

Fresh Perspectives
Met de Open Oproep Fresh Perspectives ondersteunen we makers die nieuwe perspectieven bieden op actuele opgaven rondom bijvoorbeeld klimaat, woningbouw, polarisatie, migratie of kansenongelijkheid. Daarbij stimuleren we sectoroverstijgende samenwerkingen waarin makers, ontwerpers en architecten samen met andere organisaties tot innovatieve en onverwachte benaderingen kunnen komen.

Met het project Legal Creatures onderzoekt cartograaf en onderzoeker Carlijn Kingma in samenwerking met onderzoeksjournalist Thomas Bollen en professor Thom Wetzer de wet als een onzichtbare architectuur. Hiervoor ontwikkelt ze onder andere een visuele taal om abstracte juridische structuren begrijpelijk te maken. Bekijk meer →
Het ontwerp- en onderzoekscollectief Another Provision werkt samen met de voedselrechtorganisatie Public Food om meer lokale gemeenschappen te betrekken via ontwerpstrategieën en buurtgerichte acties. Met het project Sculpting Our Food Service ontwikkelen ze een nieuw format voor lokale dialoog en willen ze duurzame verandering in de voedselvoorziening bevorderen. Bekijk meer →
Met Material Liberatory willen Areej Ashhab en Raghad Saqfalhait Palestijnse materiaalkennis behouden en toegankelijk maken. In samenwerking met RIWAQ Centre for Architectural Conservation creëren ze een dynamisch archief, dat bibliotheek, laboratorium en onderwijsruimte combineert op meerdere locaties. Bekijk meer →
In een digitaal landschap waarin memes en algoritmes polarisatie versterken, onderzoekt Studio Katharina Spitz in samenwerking met Threads & Tits met het project Threadquarters hoe collectieve maakprocessen kunnen bijdragen aan digitale geletterdheid en democratisch bewustzijn. Bekijk meer →

internationalisering

lees meer

Gelijkwaardigheid, kennisuitwisseling en dialoog zijn leidend in de verschillende manieren waarop we investeren in samenwerkingen met buitenlandse organisaties en ontwerpers. Dat doen we via de Regeling Internationalisering ontwerpsector en Vouchers internationaal, maar ook met verschillende residency-programma’s. In 2025 werd daarnaast de Open Oproep Shifting Grounds uitgezet, voor projecten gericht op bewoonde gebieden of ecosystemen die onder druk staan door botsende economische, ecologische en sociale belangen.

Internationalisering ontwerpsector
Via de Regeling Internationalisering ontwerpsector ondersteunen we onderzoek en samenwerkingsprojecten in een internationale context. Hiermee versterken we de positie van de Nederlandse ontwerpsector in het buitenland en stimuleren we duurzame internationale samenwerking en uitwisseling.

Extra Extra en Performa werken samen aan Feel Me, Hear Me tijdens de Performa Biënnale 2025 in New York. Via 18 wandelingen door de stad, elk geleid door een andere creatieve maker of denker, laten ze zien hoe belangrijk een diverse, veelstemmige stad is, juist nu polarisatie en propaganda de boventoon voeren. Bekijk meer →
In Beneath the Flag, Beside the Staff werken artistic researchers Rising Lai en Lisette Alberti samen met inheemse activisten uit Taiwan. Via foto's, video's en audio reflecteren jongeren uit de Pingpu- en Makatao-gemeenschapsgroepen op de geschiedenis en identiteit van hun gemeenschap. Bekijk meer →
Het participatieve ontwerpproject Principles To Be Rebuilt, geleid door Syrische Vrijwilligers Nederland in samenwerking met Studio Huge, Syrbanism, Justice by Design en de TU Delft, brengt creatieven uit de Syrische diaspora samen om door middel van workshops, publicaties en tentoonstellingen vorm te geven aan wederopbouw, herinnering en collectieve zorg. Bekijk meer →
Didier Allard
Met het samenwerkingsproject Exploring Spatial Sound, onder leiding van Paradiso met A4, INA GRM en Sonic Acts, worden historische praktijken uit Bratislava nieuw leven ingeblazen en opnieuw vormgegeven met een Acousmonium-geluidssysteem uit Parijs. Het project onderzoekt het potentieel van ruimtelijke audio door middel van archiefonderzoek en experiment. Bekijk meer →

Vouchers internationaal
Met Vouchers internationaal kunnen professionals op het gebied van vormgeving, architectuur en digitale cultuur aan hun internationale netwerk bouwen. Op uitnodiging van een buitenlandse partij kunnen zij bijvoorbeeld een presentatie, lezing of workshop geven. In 2025 zijn 52 internationale presentaties mogelijk gemaakt, verspreid over de hele wereld. Zoals de immersieve VR-documentaire Lacuna van Maartje Wegdam en Nienke Huitenga Broeren, geproduceerd door Podium Biarritz. De selectie voor de XR-competitie van het Kaohsiung Film Festival in Taiwan betekende de première van de documentaire in Azië.

‘Het is van grote waarde om in de beginfase van de distributie van je VR-project zelf aanwezig te zijn. De ontmoetingen met mensen uit verschillende culturen die Lacuna hebben ervaren, leveren warme en ontroerende gesprekken op. Dat is essentieel voor uitbreiding van je professionele netwerk en toekomstige samenwerkingen.’ – Corine Meijers, Podium Biarritz

Shifting Grounds
De Open Oproep Shifting Grounds: Design Practices in Contested Geologies stond in 2025 open voor samenwerkingsprojecten gericht op contested geologies: gebieden of ecosystemen die onder druk staan door botsende economische, ecologische en sociale belangen. Ontwerpers, makers en collectieven konden hiervoor samenwerken met partners gevestigd op het Afrikaanse continent.

Kunstcollectief Stichting Metro54 onderzoekt in het project (Un)Rooting Knowledge hoe makers, ontwerpers en onderzoekers in Zambia, Kenia en Oeganda omgaan met omstreden geologische contexten die zijn gevormd door extractie, onteigening en ecologische crisis. Samen ontwikkelen zij methoden voor herstel, zorg en ecologische revitalisatie. Bekijk meer →
Ben Breuer
Beneath the Expressway – een project van VE-R in samenwerking met Women Shaping Cities en Critical Mass Nairobi – onderzoekt ongelijkheid in mobiliteit en brengt in kaart hoe infrastructuur uitsluiting kan versterken. Op een traject van tien kilometer onder de Nairobi Expressway wordt onderzocht hoe uitsluiting van voetgangers en fietsers ontstaat en wordt ervaren. Bekijk meer →
Met Floating Nile Cinema organiseren Roger Anis, VeryNile en NVIC samen met lokale vissers openluchtfilmvertoningen op de Nijl. Op en rond Qursaya Island in Caïro ontvangen zij bezoekers vanaf twintig vissersboten. Een drijvend scherm creëert een ontmoetingsplek waar vissers en gasten met elkaar in gesprek gaan over het leven aan en met de rivier. Bekijk meer →
In Togo en Benin werken geodesigner Claudia Paredes Intriago en kunstenaar Kokou Ferdinand Makouvia samen met lokale gemeenschappen aan Voudoto, een project dat ecologisch herstel verbindt met cultureel geheugen. Samen willen zij oude watersystemen en traditionele kleibouwtechnieken nieuw leven inblazen. Bekijk meer →

Residencies
Via verschillende open oproepen voor buitenlandse residencies stimuleren we de artistieke en professionele ontwikkeling van gevestigde ontwerpers en makers. De nadruk ligt daarbij op uitwisseling en wederkerigheid, zodat het onderzoek of experiment van de resident ook relevant is voor de plek of organisatie die de residency mogelijk maakt en zich verhoudt tot de lokale context. In 2025 werden er oproepen uitgezet voor residencies bij Think Tanger in Marokko, Videotage in Hongkong, Jatiwangi art Factory in Indonesië, Arita in Japan, het Van Doesburghuis in Parijs en drie locaties in Suriname.

Ontwerper Octave Rimbert-Rivière was één van de ondersteunde makers die in het najaar van 2025 naar Japan vertrok voor een werkperiode in de keramiekregio Arita, als onderdeel van het programma Creative Residency Arita (CRA). Hier werkte hij met behulp van geavanceerde software aan een experimentele set serviesgoed, waarin Japans vakmanschap en innovatieve, digitale ontwerptechnieken samenkomen.

‘Through this residency, I have developed not only technical skills, but also a unique approach to making, grounded in attention, humility, and a sense of responsibility towards materials and processes.’ – Octave Rimbert-Rivière

Building Beyond
In 2025 vond de vierde en laatste editie van het Building Beyond-mentorschapsprogramma plaats dat het Stimuleringsfonds samen met Prince Claus Fund organiseerde. Vier jaar op rij werden deelnemers uit het Afrikaanse continent begeleid door experts op het gebied van architectuur, kunst of design. Tussen 2021 en 2025 werden er 48 ontwerpers en kunstenaars ondersteund. Onder begeleiding van hun mentoren reflecteerden zij op de toekomst van de openbare ruimte, gemeenschap en functionaliteit van hun gebouwde omgeving, en stelden ze alternatieve ideeën voor om de fysieke stad te verbinden met de geleefde werkelijkheid. Tijdens de labweek in de lente van 2025 kwam de groep van Building Beyond Cycle 4 samen in Mozambique.

Ọlájídé Ayẹni

Building Beyond wordt voortgezet door het Prince Claus Fund, onder hun FELLOWS Award programma. Bekijk meer →

ontwerpkracht

lees meer

Ontwerpers kunnen met hun verkennende aanpak en methoden van ontwerpend onderzoek een belangrijke bijdrage leveren aan de aanpak van maatschappelijke vraagstukken rondom duurzaamheid, kwaliteit van de leefomgeving en participatie in de samenleving. Het Stimuleringsfonds daagt ontwerpers uit om hierin samen te werken met beleidsmakers, wetenschappers en experts uit relevante andere domeinen, maar ook om hun werkwijzen en ontwerpkracht in te zetten voor versterking van de eigen sector.

Actieprogramma Ruimtelijk Ontwerp
Vanuit het Actieprogramma Ruimtelijk Ontwerp stimuleren we de inzet van ruimtelijk ontwerp bij de aanpak van complexe transitieopgaven die direct impact hebben op onze leefomgeving. Multidisciplinaire coalities doen integraal onderzoek naar de mogelijkheden voor veranderingen waarmee de kwaliteit van de leefomgeving verbetert. In verschillende open oproepen stellen we steeds een ander thema centraal. Zoals de Open Oproep Ruimte voor rechtvaardigheid, waarin verschillende ontwerpteams op basis van ontwerpend onderzoek werkten aan vernieuwende strategieën voor rechtvaardigheid en inclusie binnen de ruimtelijke transformatie van Nederland.

‘Nu de druk op de te verdelen ruimte steeds groter wordt, wordt het vraagstuk hoe we die ruimte “rechtvaardig” verdelen steeds actueler. Hoe zorgen we voor een eerlijke verdeling van de openbare ruimte als er verschillende wensen zijn voor de invulling daarvan?’ – uit de publicatie Eerlijk ontwerpen: de rol van de ontwerper in ruimtelijke rechtvaardigheid

Artistic & Design Research for Immersive Experiences
2025 was het eerste jaar waarin de nieuwe Regeling Artistic & Design Research for Immersive Experiences werd uitgezet. De regeling is onderdeel van Creative Industries Immersive Impact Coalition (CIIIC), het Nationaal Groeifonds-programma van het ministerie van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap op het gebied van immersieve ervaringen, waarvoor het Stimuleringsfonds als uitvoeringspartner optreedt. Via de regeling zijn inmiddels 5 geselecteerde consortia van start gegaan met de uitvoering van hun tweejarige activiteitenprogramma voor de ontwikkeling en toepassing van immersieve ervaringen, via artistiek en ontwerpend onderzoek.

‘Artistiek onderzoek is een belangrijk onderdeel van het brede veld waar IX potentie heeft en is onmisbaar als onderdeel van een gezond IX-ecosysteem. Ruimte voor creativiteit brengt de nodige nieuwe inzichten. Geweldig om de samenwerkingen te zien groeien, tussen makers, onderzoekers en publieksinstellingen.’ – Heleen Rouw, programmadirecteur CIIIC
Ben Houdijk

Architectuur Biënnale Venetië
In 2025 werden 6 Nederlandse (landschaps)architecten, ruimtelijke ontwerpers en onderzoekers geselecteerd voor de Open Oproep Architectuur Biënnale Venetië. Zo stimuleerden we deelnemers om de kwaliteit van Nederlandse architectuur en stedenbouw op een internationale manifestatie te presenteren. Binnen het thema Intelligens. Natural. Artificial. Collective. onderzochten de projecten een verschuiving in traditionele architectuur. Ze zochten naar alternatieve benaderingen waarbij experiment centraal staat en de symbiose tussen wetenschap, ontwerp, architectuur en kunst wordt benadrukt.

De video-installatie Building for Quantum van Marina Otero Verzier documenteert de bouw van het tweede IBM Quantum Data Center in Europa en wat deze technologie betekent voor maatschappij en architectuur. Bekijk meer →
De installatie Necto van architectenbureau Solid Objectives Idenburg Liu laat zien hoe tijdelijke architectuur licht, flexibel en intelligent kan zijn. Het biedt een innovatieve benadering van textiel als alternatief voor bekisting, anders dan een traditionele maar verspillende bouwmethode. Bekijk meer →
Celestia Studio
Met Biotopia – Propagative Structures reageert The Why Factory op wereldwijde uitdagingen zoals klimaatverandering en uitputting van hulpbronnen. De installatie verbeeldt een toekomst waarin mens, natuur en technologie helemaal samengaan, en architectuur deel is van de natuur. Bekijk meer →
Afaina de Jong presenteert met ERL / Distributed reasoning een nieuw soort AI-model, dat schaarste in ecosystemen erkent, orale en diasporische kennis prioriteit geeft, en streeft naar een rechtvaardige toekomst zonder koloniale invloeden. Bekijk meer →

Artistiek en Ontwerpend Onderzoek
In een nieuwe samenwerking met Regieorgaan SIA werden er in 2025 9 consortia geselecteerd binnen de Regeling Artistiek en Ontwerpend Onderzoek. De subsidieregeling stond open voor een selectie hogescholen en culturele instellingen uit de creatieve industrie. Op basis van gelijkwaardige samenwerking werken zij aan de ontwikkeling van artistieke en ontwerpende onderzoeksmethoden die inzetbaar zijn bij de aanpak van maatschappelijke vraagstukken op het gebied van AI en circulariteit.

Zoals het project Towards Circular Communities van Fontys Academy of the Arts in samenwerking met Next Nature. In dit artistiek onderzoek wordt gekeken hoe we als samenleving kunnen groeien naar een circulaire gemeenschap waarvan kunstmatige intelligentie een duurzaam onderdeel is. In residenties bij Next Nature ontwikkelen 5 kunstenaar-onderzoekers speculatieve werken die diverse perspectieven op circulariteit verbeelden. Parallel wordt een experimentele, circulaire AI ontwikkeld waarmee zowel kunstenaars als publiek kunnen interacteren.

‘We zijn erg blij om samen met Next Nature aan het complexe onderwerp van circulariteit te kunnen werken en samen niet alleen onderzoek te doen naar, maar tegelijkertijd door het perspectief van gemeenschap.’ – Falk Hübner, Fontys Academy of the Arts
Lianda van Rossum
bekijk alle thema’s
talentontwikkeling
internationalisering
ontwerpkracht